Erlent | 09.January

Rússneskir málaliðar í Afríku?

Nýleg umsvif Rússa í Súdan og Mið-Afríkulýðveldinu hafa orðið tilefni að vangaveltum meðal sérfræðinga í málefnum Afríku. Með nýjum efnahagslegum tengslum hafa umsvif Rússa innan Miðafríkuríkja stóraukist og borið hefur á fréttum af starfsemi rússneskra málaliða í ríkjunum Súdan og Mið-Afríkulýðveldinu.

Þetta er sérstaklega viðkvæmt í Súdan, þar sem verið hefur útbreidd og oft ofbeldisfull mótmæli gegn stjórnvöldum. Stjórnvöld í Moskvu beina æ meira athygli sinni að Afríku sunnan Sahara og hefur verið að þróa viðskipti, öryggis- og varnarmál sín á þessu svæði. Eftir að Sovétríkin liðu undir lok í byrjun tíunda áratugarins, hefur vera Rússa í álfunni og áhrif verið í lágmarki en undanfarin ár hafa þeir stóraukið umsvif sín, sérstaklega hvað varðar sölu vopna en á móti hafa þeir keypt málma og eðalsteina.

En hvað vitum við um starfsemi Rússlands í Afríku og hversu mikil er hún?

Rússneskir málaliðar?

Í margar vikur hefur fólk í Súdan farið út á götur í borgum víðs vegar um landið og sakað ríkisstjórnina um að hafa eyðilagt efnahaginn. Í þessu spennuþrungna andrúmslofti eru á lofti ásakanir meðal sumra mótmælenda og fjölmiðla um að rússneskir herverktakar hafi hjálpað eða verið í ráðgjafhlutverki gagnvart öryggisveitum Súdan.

Samkvæmt rannsókn sem BBC gerði á seinasta ári, hafa birst á yfirborðinu gögn frá heimildamönnum sem eru með sambönd innan hernaðargeirans í landinu um að rússneskir málaliðar hafi verið í Súdan.

Í nágrannaríkinu Mið-Afríkulýðveldinu, segjast rússnesk stjórnvöld hafa verið að efla opinber öryggissamskipti sín við ríkið en þarlend stjórnvöld sem njóta stuðnings Sameinuðu þjóðanna hafa sætt mikilli andstöðu innanlands.

Vangaveltur um umfang rússneskra umsvifa í Mið-Afríkulýðveldinu fengu byr undir báða vængi í júlí síðastliðnum eftir dauða þriggja rússneskra blaðamanna, sem fóru þangað til að rannsaka fréttir af starfsemi málaliða í landinu.

Rússneskir embættismenn hafa gert lítið úr fréttum af stórfelldum umsvifum málaliðastarfsemi í Mið-Afríkulýðveldinu.

En sumir sérfræðingar telja að einkahersveitir gegni mikilvægu hlutverki – óljósu þó - hlutverki á svæðum þar sem Rússland leitast við að viðhalda eða auka áhrif sín.

Og á blaðamannafundi í desember var Vladimir Pútín forseti Rússlands spurður um meinta málaliðastarfsemi og sagði hann að þeir hefðu rétt til að ,,efla viðskiptahagsmuni sína hvarvetna á jörðinni.“

Endurkoma til Afríku

Fyrrum Sovétríkin léku mikilvægt hlutverk í álfunni eða þar til efnahags- og pólitísk áhrif hurfu við fall ríkisins í lok kalda stríðsins.

Í dag er Rússland "…að leitast við að endurheimta og styrkja stöðu sína í Afríku," að sögn Inna Andronova, frá Efnahagsháskóla Moskvu. Helsta útflutningsvara þeirra eru rússnesk vopn og hefur sala þeirra aukist frá ári til árs.

Nýjustu fréttir

Íslenska þjóðfylkingin stöndum saman gegn 3ja orkupakka ESB